مکان های گردشگری مشهد
حرم امام رضا (ع) یکی از مشهورترین جاذبههای گردشگری مشهد و ایران است. سالانه میلیونها نفر زائر از ایران و جهان برای زیارت شاه خراسان روانه مشهد میشوند و تعداد زیادی از تورهای مشهد برای گردشگران داخلی و خارجی در این شهر مقدس برگزار میشود. حرم علی ابن موسی الرضا (ع) در طول تاریخ بارها و بارها دچار تغییر و توسعه قرار گرفته است. نکته قابلتوجه اینکه طبق روایتهای تاریخی ایشان شخصا در سفر به مرو، محل حرم رضوی را مشخص کردهاند. در ادامهی این مقاله از کجارو به تاریخچه و معرفی بخشهای حرم امام رضا (ع) میپردازیم.
مساحت کل حرم امام رضا (ع)
ماکت صوتی طرح اتمام توسعهی حرم امام رضا (ع)؛
بارگاه ملکوتی امام رضا (ع)، یکی از باشکوهترین و محبوبترین مکانها در سراسر ایران است که دل عاشقان بسیاری برای آن میتپد. حرم رضوی فقط شامل آرامگاه نورانی ثامن الحجج نیست. این مجموعهی مذهبی شامل چندین بنا و زیرمجموعه است که تعداد و تنوع آنها این بارگاه مطهر را تبدیل به مجموعهای جهانشمول کرده است؛ طوری که برای فهم ارزش آن نباید فقط از منظر معنویت به آن نگریست. آستان قدس رضوی با توجه به ارزشهای تاریخی، هنری و معماری خود که افزون بر ارزشهای معنوی آن است، در تاریخ ۱۵ دی ماه سال ۱۳۱۰ بهعنوان یک اثر ملی با شمارهی ملی ۱۴۰ ثبت شد.
پس از انقلاب اسلامی، مسئولان توجه ویژهای به حرم امام رضا (ع) کردند و آن را توسعهی بسیاری بخشیدند. بهجز دو صحن کهنه و نو، باقی صحنهای حرم آقا علی ابن موسی الرضا (ع) پس از انقلاب ساخته شدهاند. بستهای شرقی و غربی نیز پس از با احداث صحن جامع رضوی به بستهای دیگر حرم اضافه شدند.
روی هم رفته، ۶۰ هزار و ۵۰۰ متر مربع از ۷۰ هزار متر مربع فضای سرپوشیدهی زیارتی این مجموعه پس از انقلاب اسلامی به آن افزوده شده است. روی هم رفته و با احتساب مساحت تمام بخشهای زیارتی و غیرزیارتی، مساحت کل حرم امام رضا (ع) بیش از یک میلیون متر مربع است و گنجایش ۷۰۰ هزار نفر را دارد.
مسجد گوهرشاد
نمایی از مسجد گوهرشاد زیر برف زمستانی؛
مسجد گوهرشاد به دستور بانو گوهرشاد، همسر میرزا شاهرخ تیموری، در قرن نهم هجری قمری بنا شد. شاهکار هنر و معماری ایرانی را میتوان در این مسجد عهد تیموریان آشکارا تماشا کرد. قدیمیترین مسجد جامع مشهد، ۲۸۵۵ متر مربع مساحت، ۴ ایوان و ۷ شبستان دارد و در جنوب حرم مطهر رضوی قرار گرفته است. ساخت این مسجد ۱۲ سال طول کشید. عدهای این مسجد را یکی از صحنهای حرم مطهر رضوی به شمار میآورند و آن را کهنترین صحن حرم میدانند. قدیمیترین مسجد جامع مشهد یک بار در اثر زلزلهی سال ۱۰۸۴ مورد آسیب جدی قرار گرفت و بازسازی شد. بار دیگر در اثر تهاجم روسها در سال ۱۳۳۰ هجری قمری این مسجد دچار آسیب شد و بخشهای زیادی از گنبد و ایوانهای آن بازسازی شد.
مسجد گوهرشاد را میتوان شاهکاری در معماری دنیا به شمار آورد. این بنا بهصورت حجیمسازی و با چهار ایوان ساخته شده است. هنر عصر تیموری و ویژگیهای هنر ایرانی را میتوان آشکارا در گنبد و گلدسته های مسجد گوهرشاد و معرقکاریها، گچبریها، خطاطیها و نقوش نقش بسته بر دیوارها تماشا کرد. این مسجد، هفت شبستان و هشت ایوان به نامهای ایوان مقصوره در سمت جنوب، ایوان دارالسیاده در سمت شمال، ایوان اعتکاف در سمت شرق و ایوان شیخ بهائی در سمت غرب دارد. صحن مسجد گوهرشاد برابر با ۲۸۰۰ متر مربع است و ۹۴۱۰ متر نیز زیربنا دارد.
ارامگاه فردوسی
آرامگاه فردوسی کجاست؟
در ۲۸ کیلومتری غرب روستای پاژ، آرامگاه یکی از بزرگان این آب و خاک و احیاکننده زبان پارسی، «ابوالقاسم فردوسی» است. فردوسی، شاعر حماسهسرای ایرانی، در سال ۳۲۹ هجری قمری چشم به جهان گشود. وی در خانوادهای دهقان بدنیا آمد، دهقانان در طبقه اشراف در عصر ساسانی بودند که از نظر اعتبار و ثروت در درجه دوم کشور قرار داشتند.
باغ ملی مشهد
باغ ملی مشهد درست وسط یکی از شلوغترین و پرترددترین مراکز تجاری و مسکونی مشهد قرار دارد. درواقع اولین پارک تفریحی مشهد است که در حاشیه خیابان قدیمی ارگ احداث شده و در گذشته با آب یکی از قنات های مشهور مشهد مشروب می شده است. اکنون باغ ملی به صورت پارک محلی درآمده است، اما در عین حال به دلیل قدمت ازاهمیت خاصی برخوردار است. بخشهای مختلف این پارک با انواع چنارهای قدیمی و درختان مختلف و گونههای گیاهی و گلکاری و چمن و فضای سبز مزین شده است. در این مکان در واقع محل ارگ شهر بود، محمود سیستانی مالک آن بوده است. قنات رکنآباد، یکی از قناتهای مشهور شهر، نیز از این باغ میگذشت. در حال حاضر این بوستان بزرگ و باصفا، با آبنما و درختان بلند به یکی از جاهای دیدنی مشهد و مکانی زیبا و خاص در شلوغی و هیاهوی وسط شهر تبدیل شده است. در دل این باغ سزسبز تندیسهایی از مشاهیر علم و ادب و عرفان به چشم میخورد. باغ در حال حاضر در تملک شهرداری است.
خانه توکلی مشهد که از بناهای بهجامانده از دوره قاجار و جاهای دیدنی مشهد است، در فهرست آثار ثبت ملی قرار دارد. این بنا به تازگی به پایگاه میراث فرهنگی در محدوده حرم مطهر تبدیل شده است. از مهمترین ویژگیهای این بنا میتوان به استفاده از کاشیکاری و آجرکاری نفیس در آن اشاره کرد که در تمام قسمتهای ساختمان، از درب ورودی گرفته تا نمای بیرون و حتی داخل بنا به چشم میخورد.
همچنین، استفاده از ستونهای آجری در نمای ساختمان که به کتیبهای در بالای آن ختم میشود، جلوهای خاص و زیبا به آن بخشیده است. فضاهای داخل خانه به وسیله ارسی از یکدیگر جدا شدهاند. فضاهای داخل خانه به وسیله ارسی از یکدیگر جدا شدهاند. در ورودی این بنا دو کتیبه کاشیکاری شده دارد که آیات «انا فتحنا لک فتحا مبینا» و «و ان یکاد» روی آن حکاکی شده است.
جنگل جیغ
تجربه ترس، ترشح آدرنالین و گردشگری وحشت یکی از تفریحاتی است که این روزها طرفداران بسیاری دارد. جنگل جیغ، یکی از ترسناکترین جنگلهای ایران و یکی از جاهای دیدنی مشهد است که گردشگران را هر سال بهسمت روستای سربرج میکشاند. نام این جنگل هر کسی را کنجکاو میکند و همه میخواهند سر از راز این جنگل دربیاورند. جنگل جیغ مشهد بر اساس داستانهای محلی، جنگلی نفرین شده و محل زندگی اجنه و شیاطین است؛ اما آیا این داستان واقعی است؟
برای بازدید از جنگل جیغ مشهد باید دل شیر داشته باشید؛ زیرا این جیغها کاملا واقعی هستند و این داستان تنها برای جذب گردشگر روایت نشده است. چه بسیار افرادی که در ابتدا فکر میکردند با داستانی تخیلی روبهرو هستند؛ اما با شنیدن صدای جیغها در جنگل پا به فرار گذاشتهاند. در ادامه با ما همراه باشید تا شما را به سفری در میان این جنگل مخوف و ترسناک با جیغهای گوشخراش ببریم.
جنگل جیغ کجاست؟
جنگل جیغ یکی از جاهای دیدنی روستای سربرج در بخش طرقبه در استان خراسان رضوی است. این روستا در جنوب مشهد قرار دارد و فاصله آن تا مرکز این شهر تنها ۳۲ کیلومتر است. بسته به ترافیک و ساعت حرکت، حدود ۴۰ تا ۵۰ دقیقه برای رسیدن به سربرج از مشهد باید رانندگی کنید. فاصله جنگل جیغ تا تهران ۹۲۴ کیلومتر است و طی کردن این مسافت حدود ۱۱ ساعت به طول میانجامد.
- آدرس روستای سربرج: استان خراسان رضوی، جنوب مشهد، بخش طرقبه، دهستان طرقبه، روستای سربرج
دلیل نامگذاری جنگل جیغ
جنگل جیغ را به خاطر صداهای عجیبی (شبیه به سوت یا جیغ) که در طول شب تا سپیدهدم در آن طنین میاندازد به این نام نامگذاری کردهاند. تمام افرادی که تا به امروز از جنگل جیغ مشهد دیدن کردهاند، این صدای جیغ گوشخراش و عجیب را تایید میکنند. یک نکته ترسناک دیگر درباره این جنگل این است که صدای جیغ بهمحض تاریک شدن هوا به گوش میرسد و روزهای این جنگل با دیگر جنگلهای معمولی هیچ تفاوتی ندارد.
صدای جیغی که در جنگل جیغ مشهد به گوش میرسد دقیقا به صدای جیغ زنی شباهت دارد که گویی در حال سوختن در آتش است و از ته دل فریاد میزند. بدون شک، شنیدن این صدا هر کسی را خواهد ترساند. در سالهای اخیر بسیاری از افراد که این داستان را باور نداشتند یا اهل ماجراجویی بودند به بازدید از جنگل جیغ رفتهاند؛ اما بسیاری از آنها در نیمه راه پشیمان میشوند و بازمیگردند.
در جنگل جیغ که با نام جنگل سربرج و جنگل مج نیز شناخته میشود، گیاهانی چون درختان میوه گیلاس، گردو، سیب و چنارهای سر بهفلک کشیده در اطراف رودخانه و حیواناتی چون گرگ، روباه و پرندگانی چون عقاب و قرقی دیده میشوند
معرفی آرامگاه نادر شاه افشار
معماری باشکوه آرامگاه نادرشاه از یک سو و موزه نادری از دیگر سو، این مجموعه را به یکی از جاذبه های گردشگری مشهد تبدیل کردهاند. بنای موزه معماری جالب توجه دارد و در موزه اشیای تاریخی و ارزشمندی نظیر سلاح و جنگافزارها به نمایش گذاشته شده است.
تاریخچه آرامگاه نادر شاه افشار
پس از انقراض سلسله صفویه و تسلط محمود افغان و اشرف افغان بر ایران، نادرشاه افشار (۱۱۰۰ تا ۱۱۶۰ هجری قمری) که به او در اروپا لقب «آخرین جهانگشای شرق»، «ناپلئون ایران» و «اسکندر دوم» نیز دادهاند، از منطقه خراسان قیام کرد و توانست مدعیان محلی، افغانها و امپراتوری عثمانی را سرکوب کند. سپس در سال ۱۱۴۸ در دشت مغان مجلسی ترتیب داد و خود را پادشاه ایران نامید.
نادرشاه افشار که برای اولین بار شهر مشهد را بهعنوان پایتخت ایران انتخاب کرد، اولین مقبره خود را در این شهر در سالهای ۵-۱۱۴۳ قمری احداث کرد. او بعد از اینکه در سال ۱۱۴۸ قمری رسما پادشاه ایران شد، بلافاصله در صدد فتح هند برآمد، زمانی که از این سفر پرغنیمت بازگشت تصمیم گرفت تا مقبره دیگری برای خود در این شهر بسازد.
